Nieuwsbrief April 2019


Foto van de maand

Vrouwtje grutto zittend voor een grote pol dotters in bloei langs een slootkant in het reservaat Benschopper boezem
(polder Keulevaart) in de Lopikerwaard.
Foto: 9 april 2019


Fotoalbum: Rondje vogels kijken plas Broekvelden/Vettenbroek in Reeuwijk (Surfplas)

De veenplassen Broekvelden en Vettenbroek werden in 1890 drooggelegd en samengevoegd tot één polder, Broekvelden/Vettenbroek. Tijdens de jaarwisseling van 1925/1926 brak een dijk en overstroomde de graslandpolder. Deze werd weer drooggemalen. Het droog houden van deze polder bleef echter problematisch door het vele (zoete) kwelwater. Door de start van zandwinning in 1970 ging de polder Broekvelden/Vettenbroek weer onder water. Grote delen zijn door zandwinning tot 30 meter diep uitgevoerd waardoor de plas vrijwel nooit dichtvriest. Er zijn echter ook delen die veel ondieper zijn met name in de zuid-oosthoek. Recreatievaart is niet toegestaan. Wel mag er gesurfd worden in het westelijk deel van de plas. Het ontbreken van jacht is zeer positief voor vogels. De plas (ook wel bekend staand als de surfplas) heeft een belangrijke functie als rustgebied, slaapplaats en overwinteringsgebied voor wintervogels en is aangewezen als Vogelrichtlijngebied.

Geoorde futen zijn vooral in het vroege voorjaar aanwezig op de plas. Soms tot wel 15 exemplaren.


Geel-witte bermen met koolzaad en fluitenkruid

Veel bermen langs wegen zijn momenteel geel-wit gekleurd door de massale groei van koolzaad en fluitenkruid. Dit kleurige beeld vormt een nogal grote tegenstelling met de agrarische graslanden die vrijwel bloemloos zijn waarin de kleur groen dominant is. Een aantal van die graslanden is inmiddels al voor de 1e keer gemaaid (20-24 april) hetgeen extreem vroeg genoemd mag worden.

Het massale karakter van koolzaad en fluitenkruid heeft een paar oorzaken. Het maaibeheer van bermen, schouwpaden en terreindelen die agrarisch niet interessant zijn wordt vooral uitgevoerd via klepelbeheer, waarbij het maaisel met een slagmaaier fijn wordt geslagen en niet wordt afgevoerd. Als het droog en zonnig weer is rijpen de gemaaide halfrijpe zaden van het maaisel alsnog af zodat het gerijpte zaad als kiemplanten toch op de bodem terecht komt. De bermen waar het gewas na maaien wel wordt afgevoerd worden meestal vrij laat gemaaid zodat de zaden al zijn afgerijpt en grotendeels al zijn gevallen. Wat opvalt is dat er jaren zijn met vrij weinig groei van koolzaad en fluitenkruid afgewisseld met jaren (zoals dit voorjaar) met een massale groei. Vermoedelijk heeft dit ook te maken met de weersomstandigheden. Bij koud en nat weer rijpen de via klepelbeheer gemaaide halfrijpe zaden niet of onvoldoende af hetgeen van invloed is op de groei in het volgende voorjaar. Maar wellicht spelen ook andere omstandigheden een rol zoals het wel of niet  ontbreken van vorst in de winter, en wel of geen bodembeschadiging veroorzaakt door de grofwijzige wijze van  klepelbeheer.

Schouwpaden aan weerszijde van een sloot in Natuur- en Recreatiegebied Het Goudse Hout.
Deze worden geklepeld. Foto: 26 april 2019.


Fotoalbum: Nieuwsbrief April 2019

bostulpgoudsehoutheemtuin26mrt2019IMG_212618scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin26mrt2019IMG_212618scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin1april2019IMG_252618scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin1april2019IMG_252618scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin10april2019IMG_293720scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin10april2019IMG_293720scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin10april2019IMG_294018scherp.jpg
bostulpgoudsehoutheemtuin10april2019IMG_294018scherp.jpg
grauweganzenenkuikenshoogeboezem27mrt2019IMG_214020cropscherp.jpg
grauweganzenenkuikenshoogeboezem27mrt2019IMG_214020cropscherp.jpg
gruttogroepsteinnrdwestplasdras24mrt2019IMG_210320scherp.jpg
gruttogroepsteinnrdwestplasdras24mrt2019IMG_210320scherp.jpg
kievitopneststeinzd27mrt2019IMG_220830cropscherp.jpg
kievitopneststeinzd27mrt2019IMG_220830cropscherp.jpg
kievitopneststeinzd31mrt2019IMG_248035cropscherp.jpg
kievitopneststeinzd31mrt2019IMG_248035cropscherp.jpg
kievitopnesthoogeboezem30mrt2019IMG_245725cropscherp.jpg
kievitopnesthoogeboezem30mrt2019IMG_245725cropscherp.jpg
kievitopnestbenschopperboezem9april20192019IMG_283730cropscherp-1.jpg
kievitopnestbenschopperboezem9april20192019IMG_283730cropscherp-1.jpg
kokmeeuwenhoogeboezem27mrt2019IMG_219518scherp.jpg
kokmeeuwenhoogeboezem27mrt2019IMG_219518scherp.jpg
kokmeeuwenparinghoogeboezem27mrt2019IMG_219730cropscherp.jpg
kokmeeuwenparinghoogeboezem27mrt2019IMG_219730cropscherp.jpg
pijlstaartkokmeeuwenhoogeboezem27mrt2019IMG_219320scherp.jpg
pijlstaartkokmeeuwenhoogeboezem27mrt2019IMG_219320scherp.jpg
rietgorsmanhoogeboezem27mrt2019IMG_214530cropscherp.jpg
rietgorsmanhoogeboezem27mrt2019IMG_214530cropscherp.jpg
rietgorsmannestmateriaalhoogeboezem27mrt2019IMG_215035cropscherp.jpg
rietgorsmannestmateriaalhoogeboezem27mrt2019IMG_215035cropscherp.jpg
rietgorsmannestmateriaalhoogeboezem27mrt2019IMG_215630cropscherp.jpg
rietgorsmannestmateriaalhoogeboezem27mrt2019IMG_215630cropscherp.jpg
tjif-tjafhoogeboezem27mrt2019IMG_217830cropscherp.jpg
tjif-tjafhoogeboezem27mrt2019IMG_217830cropscherp.jpg
tjif-tjafhoogeboezem27mrt2019IMG_218530cropscherp.jpg
tjif-tjafhoogeboezem27mrt2019IMG_218530cropscherp.jpg
voorjaarshelmbloemgoudsehoutheemtuin26mrt2019IMG_212118scherp.jpg
voorjaarshelmbloemgoudsehoutheemtuin26mrt2019IMG_212118scherp.jpg
sterhyacintgoudsehoutheemtuin26mrt2019IMG_212418.jpg
sterhyacintgoudsehoutheemtuin26mrt2019IMG_212418.jpg
lepelaarrwksteinnrd28mrt2019IMG_229125cropscherp.jpg
lepelaarrwksteinnrd28mrt2019IMG_229125cropscherp.jpg
lepelaarrwksteinnrd28mrt2019IMG_229230cropscherp.jpg
lepelaarrwksteinnrd28mrt2019IMG_229230cropscherp.jpg
blauwereigerenbruinekikkerheemtuingda28mrt2019IMG_226025cropscherp.jpg
blauwereigerenbruinekikkerheemtuingda28mrt2019IMG_226025cropscherp.jpg
indischegansrwkpldrsluipwijk28mrt2019IMG_235825cropscherp.jpg
indischegansrwkpldrsluipwijk28mrt2019IMG_235825cropscherp.jpg
indischegansrwkpldrsluipwijk28mrt2019IMG_236620scherp.jpg
indischegansrwkpldrsluipwijk28mrt2019IMG_236620scherp.jpg
geoordefutenrwksurfplas28mrt2019IMG_232335cropscherp.jpg
geoordefutenrwksurfplas28mrt2019IMG_232335cropscherp.jpg
geoordefutenrwksurfplas28mrt2019IMG_235140cropscherp.jpg
geoordefutenrwksurfplas28mrt2019IMG_235140cropscherp.jpg
gruttorwkpldrrwkbijfietspad28mrt2019IMG_230218scherp.jpg
gruttorwkpldrrwkbijfietspad28mrt2019IMG_230218scherp.jpg
gruttorwkpldrrwkbijfietspad28mrt2019IMG_230320scherp.jpg
gruttorwkpldrrwkbijfietspad28mrt2019IMG_230320scherp.jpg
gruttorwkpldrrwkbijfietspad28mrt2019IMG_231118scherp.jpg
gruttorwkpldrrwkbijfietspad28mrt2019IMG_231118scherp.jpg
kievitsbloembleekexemplgdaheemtuin28mrt2019IMG_225118scherp.jpg
kievitsbloembleekexemplgdaheemtuin28mrt2019IMG_225118scherp.jpg
kievitsbloemgdaheemtuin28mrt2019IMG_221220scherp.jpg
kievitsbloemgdaheemtuin28mrt2019IMG_221220scherp.jpg
bosanemoonheemtuin28mrt2019IMG_225218scherp.jpg
bosanemoonheemtuin28mrt2019IMG_225218scherp.jpg
dottersgdaheemtuin28mrt2019IMG_222518scherp.jpg
dottersgdaheemtuin28mrt2019IMG_222518scherp.jpg
dottersgdaheemtuin28mrt2019IMG_223418scherp.jpg
dottersgdaheemtuin28mrt2019IMG_223418scherp.jpg
dottersindestadflatgdaheemtuin28mrt2019IMG_223218scherp.jpg
dottersindestadflatgdaheemtuin28mrt2019IMG_223218scherp.jpg
dotterswildeeendengdaheemtuin28mrt2019IMG_226518scherp.jpg
dotterswildeeendengdaheemtuin28mrt2019IMG_226518scherp.jpg
vogelmuur29mrt2019IMG_240418scherp.jpg
vogelmuur29mrt2019IMG_240418scherp.jpg
akkerereprijsrwklecksdijk29mrt2019IMG_240725cropscherp.jpg
akkerereprijsrwklecksdijk29mrt2019IMG_240725cropscherp.jpg
blauwborstzingendhoogeboezem30mrt2019IMG_244135cropscherp.jpg
blauwborstzingendhoogeboezem30mrt2019IMG_244135cropscherp.jpg
blauwborstzingendhoogeboezem30mrt2019IMG_244525cropscherp.jpg
blauwborstzingendhoogeboezem30mrt2019IMG_244525cropscherp.jpg
blauwborstzingendhoogeboezem30mrt2019IMG_242445cropscherp.jpg
blauwborstzingendhoogeboezem30mrt2019IMG_242445cropscherp.jpg
weidevogelbeheerzonnepanelenenplasdrasLangeweide30mrt2019IMG_246318scherp.jpg
weidevogelbeheerzonnepanelenenplasdrasLangeweide30mrt2019IMG_246318scherp.jpg
klimopereprijs30mrt2019IMG_246035cropscherp.jpg
klimopereprijs30mrt2019IMG_246035cropscherp.jpg
blauwedruifjes30mrt2019IMG_247118scherp.jpg
blauwedruifjes30mrt2019IMG_247118scherp.jpg
geledovenetelgoudsehoutheemtuin10april2019IMG_294318scherp.jpg
geledovenetelgoudsehoutheemtuin10april2019IMG_294318scherp.jpg
gewoneossentonggoudsehoutheemtuin10april2019IMG_294618scherp.jpg
gewoneossentonggoudsehoutheemtuin10april2019IMG_294618scherp.jpg
winterkoninggoudsehoutheemtuin10april2019IMG_295520scherp.jpg
winterkoninggoudsehoutheemtuin10april2019IMG_295520scherp.jpg


De zeldzame en in zijn voortbestaan bedreigde dwergkuifeend

Eenden met een kuif.
Deze oudhollandse gekuifde eenden komen voor in twee vormen. De grote kuif eend, meestal in het wit voorkomend, en de dwergkuif eend welke iets kleiner is dan de wilde eend. Deze komt voor in allerlei kleurstellingen met prachtige grote kuiven.

Vrouwtje dwergkuif eend met mooie kuif. Foto: 29 maart 2019 polder Stein Noord.
Volgens de  Nederlandse Standaard voor sier- en watervogels heet dit ras: dwergkuif eend.
Een kleine sierlijke eend met
afgeronde lichaamsvorm.

Geschiedenis


Deze eenden behoren tot de oudste Nederlandse pluimveerassen. Men vermoedt dat de oorsprong in Indonesië ligt, waar de Balie-eend ook een kuif draagt. Zeker is dat kuif eenden in Nederland in de loop der jaren door kweken zijn geperfectioneerd. De 17e eeuwse schilder Jan Steen schilderde deze witte, bonte en wildkleurige gekuifde eenden graag op zijn hoenderhofachtige schilderijen. Doordat deze kuif eendeen vooral door ons Koningshuis gehouden werden (o.a. op Paleis het Loo), noemde men deze eend ook wel koningseend of krooneend.

Tegenwoordig worden er nog maar een paar honderd kuif eenden in Nederland gehouden door een beperkt aantal fokkers. Ook in Reeuwijk zag je in het verleden wel dit soort eendjes. Ze werden gebruikt bij de waterwildjacht in het plassengebied. De laatste exemplaren die ik er zag heb ik gefotografeerd in Oktober 2017 en waren van Kees Verkaik. Naast het specifieke vanwege het hebben van een kuif was er ook nog een andere goede eigenschap. Ze kwaakten goed hetgeen belangrijk was bij de jacht om  wilde eenden te lokken.


Liefdesdrama met dodelijke afloop
Wilde eendenvrouwtje bruut vermoord door verdrinking

Veel wilde eend vrouwtjes zitten nu op de eieren te broeden en er zwemmen ook al eenden rond met kuikens. Woerdeenden verlaten na de paringsperiode de vrouwtjes en concentreren zich in groepjes. Ze zijn dan nog wel steeds paringsbereid en concentreren zich op vrouwtjes die  door omstandigheden geen nest (meer) hebben of tijdelijk van het nest af zijn om te eten. Het komt regelmatig voor dat zo'n groepje woerden een los vrouwtje bespringt om te paren hetgeen er soms zeer hardhandig aan toe gaat. Dat was ook het geval  met dit vrouwtje dat werd belaagd door een groepje woerden. Het vrouwtje werd constant onder water gedrukt met de woerden op zich en is uiteindelijk verdronken. Ik kende het uit de literatuur maar had het nog nooit eerder met eigen ogen gezien.

wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_283825cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_283825cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_283920scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_283920scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_284120scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_284120scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_284220scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_284220scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_284425cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_284425cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_286720scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_286720scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_287020scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_287020scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288225cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288225cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288430cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288430cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288525cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288525cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288825cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288825cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288920scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_288920scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_289220scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_289220scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_289420scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_289420scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_289520scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_289520scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290220scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290220scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290320scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290320scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290420scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290420scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290635cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_290635cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_291135cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_291135cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_291435cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_291435cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_291530cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_291530cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_292225cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_292225cropscherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_292820scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_292820scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_293020scherp.jpg
wildeeendenparingeendvermoord9april2019IMG_293020scherp.jpg